Wiki – Wikipedia tiếng Việt

Đừng nhầm lẫn với WikipediaWiki (phát âm: ; từ tiếng Hawaii: wikiwiki, có nghĩa: “nhanh”; cũng được gọi là công trình mở) là một loại ứng dụng xây dựng và quản lý các trang thông tin do nhiều người cùng phát triển.[1] Đặc điểm nổi bật của wiki là thông tin không được xây dựng một cách tập trung theo nguyên tắc phân quyền như thường thấy ở các ứng dụng CMS hay forum mà theo nguyên tắc phân tán: ai cũng có thể chỉnh sửa, thêm mới, bổ sung thông tin lên các trang tin và không ghi lại dấu ấn là ai đã cung cấp thông tin đó. Tác giả của wiki theo triết lý của những người đã xây dựng phần mềm wiki là: tác giả của thông tin này là chúng ta. Những trang tin như vậy được xây dựng và bổ sung dựa trên động lực của cộng đồng.

Wiki là một website có tính chất riêng tư cho một nhóm hoặc tổ chức, cộng đồng. Không giống như một website truyền thống chỉ phục vụ cho mục đích đọc, xem thông tin, wiki cho phép người dùng nó có thể soạn thảo, sửa đổi, cập nhật thông tin trực tiếp lên web theo kiểu đóng góp thông tin. Điểm đáng chú ý của wiki là người dùng không nhất thiết phải biết về Web, HTML.[2][3][4]

Bạn đang đọc: Wiki – Wikipedia tiếng Việt

Wikipedia, một dự án Bất Động Sản để xây bách khoa thư, có lẽ rằng là wiki nổi tiếng nhất trên quốc tế, nhưng cũng hoàn toàn có thể sử dụng hình thức wiki theo nhiều mục tiêu khác. [ 5 ]

Lịch sử

Bảng Wiki Wiki tại Sân bay quốc tế Honolulu

Phần mềm đầu tiên được gọi là wiki,[6] WikiWikiWeb do Ward Cunningham đặt tên. Cunningham nhớ một nhân viên tại Sân bay quốc tế Honolulu chỉ ông sử dụng tuyến xe buýt Chance RT-52 gọi là “Wiki Wiki”. Theo Cunningham, “Tôi chọn wiki-wiki là cụm từ điệp âm thay thế cho ‘quick’ để tránh vụ đặt tên cái này là ‘quick-web’.” Wiki Wiki là từ láy của wiki, từ tiếng Hawaii có nghĩa “nhanh”. Từ wiki gọi tắt cho wiki wiki. Đôi khi từ này được giải thích là từ cấu tạo ngược (backronym) của “cái mà tôi biết là như thế” (what I know is), cách giải thích đó miêu tả các chức năng đóng góp, lưu giữ và trao đổi kiến thức.[7][8]

Theo Cunningham, quan điểm ” wiki ” bắt nguồn từ một ngăn xếp ông tạo ra trong HyperCard vào cuối thập niên 1980. Vào khoảng chừng mười năm sau, công nghệ tiên tiến wiki từ từ được công nhận là một cách đầy hứa hẹn để quản trị tri thức bí hiểm và công khai minh bạch và năng lực này dẫn đến dự án Bất Động Sản bách khoa thư Nupedia, về sau trở thành Wikipedia. Vào đầu thập niên 2000, công nghệ tiên tiến wiki được nhận vào hãng trong vai ứng dụng cộng tác. Nó thường được sử dụng để tương hỗ giao thông vận tải trong dự án Bất Động Sản, kiến thiết xây dựng intranet, và viết tài liệu, mới đầu cho những người quen sử dụng máy tính. Vào tháng 12 năm 2002, Socialtext khởi đầu mẫu sản phẩm wiki nguồn mở thương mại. Phần mềm wiki nguồn mở có sẵn thoáng đãng và được tải xuống và thiết lập nhiều vào những năm này. Ngày nay một số ít công ty sử dụng wiki như ứng dụng cộng tác duy nhất và để thay cho intranet khó đổi khác. Phần mềm wiki hoàn toàn có thể được sử dụng nhiều hơn ở những công ty, đằng sau bức tường lửa, so với Internet công cộng. [ 9 ]

Tạo một website Wiki

Một website tựa như Wikipedia hoàn toàn có thể được tạo bởi mã nguồn mở MediaWiki. Mã nguồn mở MediaWiki được viết bằng ngôn từ lập trình PHP và được dùng thông dụng bởi những website viết theo hình thức Wiki như những website của Wikimedia, website wiki du lịch Wikitravel, website wiki thương mại Wikibiz, thư viện khoa học VLOS …Để sử dụng MediaWiki, hoàn toàn có thể truy vấn vào website MediaWiki, sau đó tải về và setup theo phiên bản ngôn từ tương thích. Các bước hướng dẫn thiết lập rất đơn thuần và trực quan .

Xem thêm

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

Source: https://ta-ogilvy.vn
Category: Hỏi Đáp