Oct 11
Quan hệ chính phủ một cách hiệu quả ở Việt Nam
Đối với một công ty nước ngoài làm ăn nghiêm túc tại Việt Nam, mục tiêu của các hoạt động quan hệ chính phủ thường chẳng có gì to tát, mà chủ yếu giúp họ nắm bắt được những thay đổi về chính sách, chủ trương của chính phủ Việt Nam, những thay đổi có thể ảnh hưởng hay tạo thêm cơ hội kinh doanh cho họ; hạn chế đến mức tối đa sự can thiệp của các cơ quan nhà nước vào hoạt động kinh doanh; được đối xử công bằng và bình đẳng về mặt pháp luật và có được sự ủng hộ tích cực về mặt tinh thần đối với các hoạt động đầu tư hay kinh doanh của họ ở tại Việt Nam.
Read the rest of this entry »
Oct 10
Vậy quan hệ chính phủ thực sự là gì?
Về mặt lý thuyết mà nói, trên nghĩa rộng, quan hệ chính phủ là các hoạt động quan hệ công chúng gây ảnh hưởng đến các thành viên của chính phủ, hay các cơ quan của chính phủ, tập trung vào sự “thay đổi”: thay đổi chính sách, thay đổi nhận thức, chống lại sự thay đổi hoặc đề xuất các thay đổi. Một khách hàng của chúng tôi, Quĩ P., đã tiến hành rất nhiều các hoạt động tác động đến chính phủ Việt Nam, khuyến khích họ đưa ra các điều luật khắt khe hơn nhằm tạo thói quen đội mũ bảo hiểm cho người đi xe máy tại Việt Nam. Một khách hàng khác, tổ chức N., thì vận động các cơ quan chính phủ Việt nam nhằm sớm đưa ra các điều luật kéo dài thời gian nghỉ sinh cho phụ nữ để họ có thể chăm sóc và cho trẻ em bú sữa mẹ nhiều hơn. A.- một công ty đa quốc gia khác, tiến hành các chương trình làm việc cụ thể với một số cơ quan quản lý nhà nước để họ có cái nhìn thiện cảm hơn và hiểu đúng đắn hơn về hình thức kinh doanh của họ, vốn bị mang tiếng là lừa dối người tiêu dùng và bất hợp pháp. B. hỗ trợ các cơ quan soạn thảo luật nghiên cứu kinh nghiệm của các nước láng giềng trong việc xây dựng một điều luật mới, mà khi ra đời sẽ ảnh hưởng mạnh đến hoạt động kinh doanh của họ tại Việt Nam.
Read the rest of this entry »
Oct 10
Quan hệ chính phủ ở Việt Nam
Vài năm trước, một khách hàng của chúng tôi nhận được thông tin, Chính phủ đã giao cho Bộ X. thành lập một tổ công tác nhằm chuẩn bị cho việc soạn thảo một điều luật điều phối lĩnh vực kinh doanh của họ tại Việt Nam. Điều luật này, nếu được thông qua, sẽ có ảnh hưởng mạnh mẽ đến cách thức vận hành và hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Chính vì vậy, họ đã quyết định lựa chọn chúng tôi để tiến hành các hoạt động “gây ảnh hưởng” đến các thành viên của tổ công tác này, mà mục tiêu hàng đầu là cố gắng nhấn mạnh đến việc cần thiết phải tham vấn các công ty kinh doanh trong lĩnh vực mà dự luật sẽ điều phối. Bước đầu tiên mà chúng tôi phải tiến hành là điều tra về từng thành viên trong tổ công tác, nắm rõ quan điểm của từng bộ chủ quản và từng cá nhân tìm ra những người ủng hộ và những người phản đối hoạt động kinh doanh này. Trong quá trình làm việc với các thành viên của tổ công tác, chúng tôi phát hiện trong dự thảo một điều luật cụ thể, mà nếu như được thông qua, có thể đặt dấu chấm hết cho việc kinh doanh của khách hàng chúng tôi. Các cán bộ của tổ công tác không lường hết được tác động của điều luật này và hệ lụy của nó đối với doanh nghiệp, nên chúng tôi phải tổ chức một loạt các cuộc gặp gỡ và giải thích, thậm chí tổ chức các chuyến đi khảo sát ở nước ngoài để tìm hiểu cách thức các quốc gia khu vực quản lý vấn đề này. Sau khi nghiên cứu tỷ mỉ, tổ soạn thảo đã đồng ý sửa đổi điều luật này, đồng nghĩa với việc “cứu” cho một trường hợp phá sản của một hoạt động kinh doanh đang mang lại hàng chục triệu đô-la mỗi năm. Việc phát hiện sớm vấn đề và giải quyết được vấn đề từ cấp chuyên viên đã giúp khách hàng chúng tôi tránh được trường hợp phức tạp, khi dự thảo luật đã được trình cho Bộ Tư pháp hay Quốc hội để đưa vào chương trình làm luật của Quốc hội
Read the rest of this entry »
Aug 29
CHƯƠNG 5-QUAN HỆ CHÍNH PHỦ
Tôi biết Thượng nghị sĩ Billy Micke của tiểu bang Oklahoma lần đầu tiên năm 1995, khi ông, Thượng nghị sĩ Larry Dickerson (nay đã mất), Kevin Chambers, giám đốc bộ phận đầu tư và thương mại của Bộ thương mại tiểu bang Oklahoma (người sau này trở thành “sếp” trực tiếp của tôi) tìm cách sang Việt Nam ngay sau khi Mỹ bình thường hóa quan hệ. Là cựu lính thủy đánh bộ, tham chiến ở Đà Nẵng cuối những năm sáu mươi, ông là người điển hình của thế hệ người Mỹ cảm thấy mình có mặc cảm tội lỗi với Việt Nam và luôn mong muốn có thể làm một chút gì đó cho quan hệ giữa hai nước. Sau những chuyến đi đầu tiên sang Việt Nam, ông nhận tôi làm con nuôi và trong nhiều năm, là “sức mạnh chính trị” đằng sau văn phòng chúng tôi, đảm bảo chúng tôi nhận được đầy đủ ủng hộ về tài chính hay nhân lực cho các hoạt động xúc tiến thương mại tại vùng ASEAN
Read the rest of this entry »
Aug 27
Những điều nên và không nên trong quan hệ báo chí
Nên hiểu được mục tiêu của bạn là gì trước khi xây dựng quan hệ. Bạn muốn xây dựng một mối quan hệ lâu dài hay chỉ nhằm mục tiêu ngắn hạn. Bạn muốn có tiếng nói ảnh hưởng đến một chính sách, một quyết định, một xu hướng hay muốn xây dựng một vài bài viết để quảng bá cho hình ảnh hoặc trình bày một quan điểm của bạn? Nên nhớ, quan hệ công chúng là cả một quá trình, và đôi lúc bạn phải hi sinh những mục tiêu ngắn hạn cho những chương trình dài hạn. Cái chúng ta muốn xây dựng là quan hệ, và quan hệ cần thời gian
Nên hiểu rõ đối tượng của bạn. Họ làm việc cho tờ báo nào? Độc giả của họ là ai? Cơ quan báo chí của họ quan tâm nhất đến vấn đề gì? Trong cơ quan, họ phụ trách mục nào? Những bài viết gần đây nhất của họ? Phong cách viết? Họ quan tâm nhất đến vấn đề gì? Ví dụ các phóng viên kinh tế thường thích dự các hội nghị hay diễn đàn trao đổi, thích phỏng vấn trực tiếp lãnh đạo doanh nghiệp, họ thông minh nhưng dễ tiếp xúc. Các phóng viên công nghệ thích chia sẻ trải nghiệm của họ về các sản phẩm công nghệ mới, thích chụp ảnh, quay phim, thường thân thiện và giản dị. Các phóng viên thể thao (chủ yếu là nam) thường quan tâm đến…thể thao, thích bàn tán về đời tư của các cầu thủ hay nhân vật thể thao, thích tụ tập uống bia tán gẫu. Các phóng viên lối sống và phong cách sống thích tham dự các sự kiện giải trí, thích những người cùng sở thích (thuộc “cộng đồng của họ” về phong cách ăn mặc, trang điểm, nói chuyện)
Read the rest of this entry »
Aug 25
Xây dựng thành công mối quan hệ với báo chí
Hàng năm, cứ đến dịp Trung thu, chúng tôi lại tổ chức một buổi tiệc nhỏ dành riêng cho con cái của các phóng viên. Chúng tôi tổ chức cho các cháu làm bánh trung thu, thi nấu ăn, chơi các trò chơi vui nhộn. Đây là một buổi tiệc “cây nhà là vườn” do nhân viên của công ty tổ chức, và đôi lúc cả vợ tôi cũng tham dự với vai trò “hoạt náo viên”, khi thì đóng vai “công chúa Chích Chòe”, khi thì đóng vai “nàng Bạch Tuyết”. Mỗi năm, số lượng phóng viên đưa con cái tới tham dự lại nhiều hơn, có năm tới cả hơn trăm người. Họ làm việc ở nhiều tờ báo, phụ trách nhiều lĩnh vực khác nhau. Chúng tôi thường có một ngày rất vui vẻ, ngồi uống trà cạnh sông, ngắm các cháu chơi đùa…Qua những sự kiện như vậy, chúng tôi cảm thấy gần gũi hơn, mối quan hệ đã trở thành bạn bè, chứ không còn là mối quan hệ giữa một công ty quan hệ công chúng với giới báo chí. Nhưng liệu đó có phải là thước đo của sự thành công trong mối quan hệ với báo giới?
Read the rest of this entry »
Aug 24
Chân dung phóng viên Việt Nam
“Mày hay thêu dệt, hay làm to chuyện, hay bé xé ra to, hay điêu toa, thế thì sao không đi mà làm nghề viết báo, thành ra nữ sĩ cho nó hợp với tính tình một thể” (Vũ Trọng Phụng-Phân bua)
Mặc dù thời gian thực tập của tôi ở Thông tấn xã Việt Nam rất ngắn ngủi, nhưng những trải nghiệm ở đó đóng một vai trò hết sức quan trọng trong việc xây dựng hiểu biết của chúng tôi về các nhà báo của Việt Nam. Thông tấn xã Việt Nam có thể được coi là một nhà ga lớn đối với các phóng viên, và nếu anh có đủ thời gian và đủ kiên nhẫn ngồi quan sát, anh có thể tiếp xúc và gặp gỡ với đủ loại nhà báo. Chúng tôi có những phóng viên chuyên trách, những người được biệt phái tháp tùng lãnh đạo Đảng và Nhà nước (Thủ tướng Chính phủ, Tổng Bí thư hay Chủ tịch nước) để đưa tin. Dựa vào mối quan hệ thân tình mà họ xây dựng được với lãnh đạo, họ có thể tự tạo ra một vương quốc riêng, vương quốc mà đôi lúc, đến Tổng giám đốc của Thông tấn xã cũng ngại động chạm vào. Chúng tôi có phóng viên biệt phái làm việc tại các phân xã khác nhau trên toàn thế giới, những người mà, trừ một số lượng ít ỏi thông thạo ngôn ngữ bản địa và tích cực tìm kiếm tin tức, còn tuyệt đại bộ phận chỉ lo kéo dài thời gian làm việc của mình ở nước ngoài, không bao giờ rời bàn làm việc của họ tại phân xã, kết cuộc là chỉ đưa được về nước những tin họ đọc được trên báo chí sở tại (đó là lý do tại sao ban Tin thế giới của chúng tôi lại lệ thuộc đến vậy vào tin của các hãng thông tấn nước ngoài). Chúng tôi có phóng viên ban Tin trong nước, những người thường rất quan cách khi xuống làm tin ở cơ sở, nhưng khi ra về lại không quên gợi ý một chút “đặc sản địa phương”. Chúng tôi có những phóng viên quèn như tôi ở ban Tin thế giới, làm một “nhà báo tin telex” (sau này được gọi là “nhà báo Internet”), ngày ngày mài đũng quần dịch tin tức khắp nơi gửi về và mơ mộng “một suất phân xã” để được ra nước ngoài (đó là lý do tại sao hiện nay, các phóng viên ban Quốc tế ở tất cả các tờ báo lại thường bị xem nhẹ nhất, trái ngược với báo chí nước ngoài, nơi tin tức quốc tế thường được giao vào tay những phóng viên giỏi nhất, kinh nghiệm nhất). Tuy vậy, chúng tôi cũng có cả những nhà báo lão luyện trong nghề, hiểu biết sâu sắc về các vấn đề chính trị, kinh tế hay văn hóa, những người gây được ảnh hưởng mạnh mẽ đến các phóng viên trẻ như chúng tôi thời kỳ đó.
Read the rest of this entry »
Aug 22
Hai xu hướng thay đổi chính của báo chí Việt Nam: tư nhân hóa và công dân hóa
Có hai hình ảnh tiêu biểu của báo chí Việt Nam thời kỳ trước, đó là cái loa phường và bản tin khu phố. Tôi còn nhớ cứ mỗi buổi sáng, trong khi các cụ tổ hưu cặm cụi cắm mắt vào đọc mục xã luận trên trang nhất của tờ báo Nhân dân (được dán vào một ô xi măng che bằng lưới mắt cáo), lũ trẻ con chúng tôi lại chen dưới nách các cụ để xem chương trình truyền hình buổi tối ở trang thứ tư. Nếu so sánh hình ảnh của thời kỳ đó với hình ảnh trình bày bắt mắt của các sạp báo hiện nay, khối lượng thông tin khổng lồ trên Internet và số lượng hùng hậu của các kênh truyền hình Việt Nam, người ta có thể cảm thấy khâm phục về sự “tiến bộ vượt bậc” của báo chí Việt Nam trong thời gian vừa qua. Thực tế thì như thế nào?
Read the rest of this entry »
Aug 19
Báo chí ở Việt Nam
Năm 1994, về nước, tôi được nhận vào làm thực tập tại tiểu ban Tin Tham Khảo, thuộc Ban Quốc tế của Thông tấn xã Việt Nam (một số bạn hẳn còn nhớ, ở thời điểm đó, hàng ngày Thông tấn xã Việt Nam phát hành hai bản tin tham khảo sáng-chiều có đóng dấu “mật- tài liệu không phổ biến”). Tiểu ban của chúng tôi có mười mấy người, do anh Hà Minh Huệ mới từ phân xã New York trở về làm trưởng tiểu ban (anh Huệ hiện đang giữ chức Phó chủ tịch thường trực Hội nhà báo Việt Nam, Phó Tổng giám đốc Thông tấn xã Việt Nam). Mặc dù mang tiếng làm việc ở Ban Quốc tế của Thông tấn xã, nhưng công việc của chúng tôi chỉ đơn giản là dịch lại tin tức từ các bản tin của các hãng thông tấn nước ngoài như AP, UPI, Reuter…được chuyển về bằng máy telex (hồi đó chưa có Internet và máy fax cũng rất hạn chế). Cứ đầu giờ sáng, anh Huệ qua phòng telex lấy tin, mang về xé cho chúng tôi mỗi người một mảnh cặm cụi ngồi dịch, sau đó chừng 10h sáng thì nộp cho anh Huệ để làm bản tin chiều, đầu giờ chiều lại nhận tin để dịch, tới 3h30 chiều nộp làm bản tin sáng. Anh Huệ là người thày đầu tiên trong quãng đời nghề báo ngắn ngủ của tôi, người cặm cụi sửa cho tôi từng lỗi dịch sai, từng dấu chấm câu. Tôi còn nhớ, sau nhiều ngày hùng hục làm việc, một buổi chiều, anh Huệ rất hớn hở cầm một tập bản tin tới bàn làm việc của tôi khoe: “tin em dịch được đăng rồi đây này!”. Tôi run bắn lên vì hồi hộp, nhưng khi nhìn thấy bản in thì lại thất vọng tràn trề: toàn bộ bài báo tôi dịch đã bị cắt còn lại đúng năm dòng, thông báo về việc một nhóm cựu binh Mỹ tới bờ biển Đà Nẵng tổ chức lướt sóng!
Read the rest of this entry »
Aug 15
CHƯƠNG 4- QUAN HỆ BÁO CHÍ
CHƯƠNG 4- QUAN HỆ BÁO CHÍ
Tầm quan trọng của quan hệ báo chí
Năm 1995, thủ tướng Võ Văn Kiệt ký nghị định 18/CP qui định Quyền và nghĩa vụ của các tổ chức trong nước được nhà nước giao đất, cho thuê đất trong đó qui định các tổ chức trong nước chỉ được quyền thuê đất. Nghị định này khiến cho một loạt các công ty lớn ở thời điểm đó như Minh Phụng, Epco đã được giao đất như ngồi trên đống lửa. Sau đó, một loạt các bài báo, bài phỏng vấn chuyên gia kinh tế, luật gia, quan chức nhà nước xuất hiện trên T.T, L.D, SGGP đã công khai chỉ ra những bất cập trong nghị định này và những quan ngại ảnh hưởng của nó đối với phát triển kinh tế. Chính phủ sau đó buộc phải sửa đổi lại nghị định theo hướng cho phép giao đất cho các tổ chức trong nước. Nghị định đã được sửa đổi này đã giúp hàng loạt các công ty lớn tránh được những thiệt hại to lớn về kinh tế, và không phải khó đoán ảnh hưởng nào đã tạo ra một “chiến dịch” truyền thông như vậy
Read the rest of this entry »
Recent Comments